W Izbie Pamięci...
W Izbie Pamięci ekspozycję dotyczą tragicznych wydarzeń na Wschodzie których mottem jest "Obszary gehenny Polaków w bezkresach sowieckiego molocha".
W ekspozycji zdjęcie dyrektora naczelnego Lasów Państwowych Adama Loreta. Aresztowany w pierwszych dniach sowieckiego najazdu, a następnie deportowany do Związku Radzieckiego zaginął bez wieści na przełomie 1940/1941 roku.
Nad kolejną ekspozycją krótkie motto "Oprawcy".
Zwiedzający aprobują je w pełni. Komentują iż na miano to zasługują zarówno hitlerowskie Niemcy i stalinowski Związek Radziecki.
Izba Pamięci.
foto. I. Jóźwik.
Największa deportacja leśników i drzewiarzy wraz z rodzinami w syberyjskie bezkresy to rok 1940. Leśnicy i drzewiarze deportowani byli do sowieckich obozów zwanych łagrami. Zatrudniani w pracach ponad ludzkie siły tracili zdrowie i życie.
Liczba Polaków zamordowanych przez sowietów jest trudna do ustalenia. Liczy się ją w setkach tysięcy.
Leśnicy byli też ofiarami: Katynia, Kozielska, Ostaszkowa i Starobielska.
"Tragiczny los akowców" to pełna grozy ekspozycja represjonowanych leśników i drzewiarzy przez władze radzieckie w ostatnich niemal dniach wojny i po wojnie.
Izba Pamięci.
foto. I. Jóźwik.
Bezwzględne represje stosowały władze sowieckie wobec leśników i drzewiarzy z Armii Krajowej widząc w nich zagrożenie dla radzieckiego komunizmu. Symboliczną postacią w ekspozycji jest leśnik akowiec Ludwig Bychawski. Aresztowany 14 grudnia 1944 roku bez uzasadnienia. Osądzony przez Trybunał Wojskowy I-go Frontu Białoruskiego 12 stycznia 1945 roku otrzymał najwyższy wymiar kary - rozstrzelanie.
Wyrok wykonano 16 lutego 1945 roku.
Władze moskiewskie utrzymywały za "kurtyną" prawdę o represjach Polaków. Polacy w swoich domach rodzinnych o tych tragicznych wydarzeniach nie zapominali.
I przyszedł rok 1989 - rok ujawnienia prawdy z "nieludzkiej ziemi".
W sali kominkowej...
Sala kominkowa.
foto. I. Jóźwik.
W sali kominkowej znajdują się wybrane fragmenty ekspozycji z poprzednich lat. "Oddziały partyzanckie lesników" w ekspozycji kadrowy oddział partyzancki leśników batalion "Las" AK.
W ekspozycji "Lasy Śląskie Polsce Walczącej" oddział partyzancki "Hardego" kpt. Gerarda Woźnicy i "Twardego" ppor. Stanisława Wencela. Wśród partyzantów tych oddziałów było wielu leśników.
Kolejna ekspozycja to: "Ostępy leśne w służbie mjr.Hubala". Mgła tajemnicy jaka osnuła miejsce pochówku mjr Hubala przez Niemców jest często początkiem dysputy o polskim żołnierzu, który dotrzymał złożonej przysięgi - walki z najeźdźcą do kresu życia.
Sala kominkowa.
foto. I. Jóźwik.
W 1992 leśnicy Nadleśnictwa Spała wznieśli Kościół Polowy Armii Krajowej. Kościół Polowy jest upamiętnieniem alki akowców o wolną Polskę. Stacje drogi krzyżowej łączą dwa motta: religijne i żołnierskie. Wykonawcą rzeźb Kościoła Polowego był pan Mieczysław Lisowski będący wówczas kustoszem Domu Pamięci.
Zwiedzający Dom Pamięci dorośli i młodzież z kraju i z zagranicy w zadumie z godnością składają hołd poległym za wolność Ojczyzny lesnikom i drzewiarzom polskim.
DOM PAMIĘCI Walki i Meczeństwa Leśników i Drzewiarzy Polskich im Adama Loreta w Spale
Al. Prez. I. Mościckiego 21, Spała 97-215 Inowłódz tel. 044 725 70 57, gsm. 602 470 549
Zapraszamy zwiedzających we czwartki i niedziele
w godz. 10:00 - 13:00 i 14:00 - 16:00
Źródła: Materiały udostępnione przez Dom Pamięci w Spale.
Zobacz projekty przebudowy Spały
)
